Dat er nu echt iets moet gebeuren is duidelijk, zeggen experts. Als dat niet gebeurt, zal dat op termijn gevolgen hebben voor de doorstroming in de bestaande woningvoorraad. Dat blijkt uit de Monitor Koopwoningmarkt over het tweede kwartaal van 2026, die is samengesteld door onder meer de TU Delft, De Hypotheekshop, Stichting stimuleringsfonds volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (Svn) en WoningBouwersNL.

Het aantal verkochte nieuwbouwwoningen ligt volgens WoningBouwersNL en de Nederlandse Vereniging van Makelaars (NVM) al enige tijd rond de 7.500 per kwartaal. Dat is te weinig om de woningvoorraad blijvend te vergroten. Daar komt bij dat het aantal woningen dat via transformatie en woningsplitsing wordt toegevoegd sterk is teruggelopen.

Ook de Woonalliantie trok afgelopen week aan de bel. In een oproep aan de Taskforce Versnelling Woningbouw stelt de alliantie dat de kabinetsambitie om jaarlijks 100.000 woningen bij te bouwen onhaalbaar is. Volgens de organisatie is een gezond investeringsklimaat nodig om mensen een thuis te bieden. De financiële haalbaarheid van woningbouwprojecten staat onder druk doordat dat klimaat ontbreekt.

Op papier zijn er genoeg concrete bouwplannen om de nieuwbouwproductie de komende jaren te laten groeien. Toch blijft de werkelijkheid achter, ziet Peter Boelhouwer. Als hoogleraar Woningmarkt aan de TU Delft is hij betrokken bij het opstellen van de monitor. "Er is inmiddels een enorme pijplijn aan bouwvergunningen ontstaan", zegt hij. Maar als het investeerders lastig wordt gemaakt om bouwprojecten te financieren, heeft dat gevolgen voor de sociale huur, voor de middenhuur en voor koopwoningen.