Aan het eind van de zitting voor de Reclame Code Commissie deelt Danielle Cohen, patholoog met specialisatie longpathologie, hardop haar inschatting. Namelijk dat zij waarschijnlijk geen klacht had ingediend als „de posters niet knalgeel waren” en tabaksfabrikant Philip Morris had volstaan met informatie over burgerinspraak bij Europese wetgeving. „Met een link naar de site van de Europese Commissie”, zegt ze.

Maar het waren wél knalgele posters die de tabaksgigant had laten maken, met silhouetten van zwaaiende mensen en de tekst ‘Uw keuzevrijheid loopt gevaar’. En er stond geen link naar de site van de Europese Commissie.

Daarom zit Cohen hier op donderdagochtend op de tweede verdieping van een bedrijfspand in Amsterdam namens ongeveer vijftienhonderd vakgenoten, gesteund door De Rookvrije Generatie – een campagne van de Hartstichting, KWF Kankerbestrijding en het Longfonds. Onderwerp bij de zitting voor de Reclame Code Commissie is de campagne ‘Your Voice’ van Philip Morris, dat een AI-assistent bouwde om – in de optiek van de tabaksgigant achter onder meer Marlboro – „burgerparticipatie” te stimuleren.

Wie de QR-code scande op de poster kwam op de campagnesite Your Voice, Your Choice waar via een aantal stappen een voorbeeldbijdrage gegenereerd kon worden om te ageren tegen, of te pleiten voor strengere tabakwetgeving. Die kon de bezoeker knippen en plakken naar de site van de Europese Commissie. De facto gaat het om een lobby tegen de aangescherpte tabaksrichtlijn TPD, die vooral toeziet op indamming van alternatieve tabaksproducten – een belangrijke markt voor Philip Morris. Het bedrijf beweert een ‘rookvrije samenleving’ te willen. Om mensen die al verslaafd zijn te duwen naar illegale verkrijging van tabaksmiddelen „brengt het doel wat klagers beogen niet dichterbij”, zegt Ole Heil, directeur PR.