Waarom werd De schaamte voorbij: een persoonlijke geschiedenis toch zo’n succes? Dat vraagt Anja Meulenbelt zich zelf af in haar voorwoord bij de laatste heruitgave (2025, De Bezige Bij). ‘Succes’ is nog zacht uitgedrukt: het was al een bestseller voordat er recensies verschenen, er volgden twaalf vertalingen en 22 Nederlandse herdrukken, er werden wereldwijd meer dan een half miljoen boeken van verkocht. Maar nog belangrijker: het bracht de tweede feministische golf in een stroomversnelling en ontketende een intieme revolutie. We hadden dit verhaal nodig, denkt Meulenbelt zelf. ‘We’, de vrouwen, maar ook de mannen. Nog regelmatig klampt een vreemde Meulenbelt op straat aan om te vertellen hoe ‘dat boek’ diens leven veranderde.
In De schaamte voorbij schrijft Meulenbelt over haar jeugd met twee ongelukkige ouders, haar moeder die veroordeeld was tot een leven als huisvrouw, en hoe de snelste uitweg een vakantievriendje was, van wie ze per ongeluk zwanger raakte, op haar zestiende. Vervolgens moest ze ook van hem wegkomen omdat hij gewelddadig bleek. Als alleenstaande moeder werd ze feminist, had ze vele relaties en verliefdheden, met mannen en een vrouw. De schaamte voorbij gaat bovenal over de twijfels, teleurstellingen en het ongemak dat ontstaat als je verlangt naar gelijkwaardigheid in een romantische relatie met een man. Meulenbelt schreef als een van de eersten heel open over goede én slechte seks. Over hypocriete linkse mannen. Over een ‘slechte’ moeder zijn. Of géén moeder willen zijn.
