De cellen in Nederland zitten al lange tijd vrijwel vol. De situatie begint zo nijpend te worden dat het kabinet verwacht dat in oktober een cellentekort ontstaat. Dat tekort kan in december oplopen naar driehonderd cellen. In 2031 stijgt het tekort verder naar zo'n zeventienhonderd plaatsen.
Staatssecretaris Claudia van Bruggen heeft daarom de maatregelen die het kabinet wil nemen, op papier gezet. Het voorstel is vrijdag met de Kamer gedeeld.
Op korte termijn wil het kabinet de volle cellen ontlasten door te onderzoeken of de enkelband vaker ingezet kan worden. Ook worden - in het uiterste geval - gevangenen mogelijk nog eerder vrijgelaten.
Die maatregel geldt nu al: sommige gevangenen kunnen al tot twee weken eerder op eindverlof worden gestuurd. Dat is de laatste fase van een gevangenisstraf waarbij iemand op papier nog wel gevangene is, maar de gevangenis mag verlaten.
Het niet volledig laten uitzitten van een gevangenisstraf is politiek gezien een zeer onpopulaire maatregel. Ook binnen de coalitie zelf: in het coalitieakkoord noemden D66, VVD en CDA het nog "onbestaanbaar" dat "veroordeelde criminelen vanwege een cellentekort eerder worden vrijgelaten".
