27 aug 2026 om 17:57De Bosnisch-Servische legerleider Ratko Mladic werd veroordeeld tot een levenslange celstraf voor onder meer de genocide op ruim achtduizend moslimmannen en -jongens in Srebrenica. Maar de 'slager van Bosnië' werd door veel Serviërs juist als held gezien. Donderdag overleed Mladic op 84-jarige leeftijd.Begin jaren negentig viel Joegoslavië, waar onder meer Kroatië, Bosnië en Herzegovina, Montenegro, Slovenië en Noord-Macedonië deel van uitmaakten, uiteen. Daarbij liepen de spanningen tussen verschillende etnische groepen hoog op.De Bosniakken en Kroaten in Bosnië wilden onafhankelijkheid van Joegoslavië, terwijl veel Bosnische Serviërs daartegen waren. Er volgde een bloedige oorlog, waarin ruim 100.000 mensen om het leven kwamen.Mladic, die eerder in het Joegoslavische Volksleger diende, werd in 1992 commandant van het leger van de Bosnische Serviërs. Onder zijn leiding belegerden Bosnisch-Servische troepen bijna vier jaar lang de Bosnische hoofdstad Sarajevo. Met zware artillerie en sluipschutters werden meer dan 10.000 mensen gedood. Op geluidsopnamen is te horen hoe Mladic beveelt moslimwijken onder vuur te nemen. "Daar wonen niet veel Serviërs."Samen met Radovan Karadzic, de president van de Bosnische Serviërs, riep hij in 1992 de Republika Srpska uit, het Servische deel van Bosnië. Ze hadden een "Groot-Servië" voor ogen. Karadzic werd in 2016 veroordeeld voor zijn rol in de genocide in Bosnië.11 juli 1995 vormde een dieptepunt in de oorlog. Het leger van Mladic nam die dag de moslimenclave Srebrenica in. Destijds waren Nederlandse militairen van Dutchbat door de Verenigde Naties verantwoordelijk gesteld voor de bescherming van de Bosniakken in de enclave.Na de inname sprak Mladic over wraak voor gebeurtenissen uit de tijd van het Ottomaanse Rijk. "Eindelijk krijgen we onze wraak op de Turken in deze regio", zei hij over de strijd. De Ottomaanse tijd en de misdaden van Kroatische troepen in de Tweede Wereldoorlog vormden een voedingsbodem voor nationalistische gevoelens bij Serviërs.De Bosnisch-Servische troepen wilden de Bosniakken uit de enclave verdrijven. Dutchbat, slecht bewapend en in de minderheid, kon de Bosnisch-Servische troepen niet tegenhouden. Na de val van Srebrenica werden ruim achtduizend Bosniakische mannen en jongens vermoord. Ongeveer zevenduizend van hen zijn tot nu toe geïdentificeerd.Mladic ontliep lang zijn arrestatieIn hetzelfde jaar als de val van Srebrenica werd een arrestatiebevel uitgevaardigd voor Mladic, maar hij wist nog zestien jaar uit handen van justitie te blijven. Pas op 26 mei 2011 werd hij gearresteerd in het noorden van Servië. Hij had ondergedoken gezeten in onder meer een legerbasis in Bosnië en in de wijk Novi Beograd in de Servische hoofdstad.Datzelfde jaar verscheen Mladic voor het Joegoslaviëtribunaal in Den Haag. Het proces duurde vijfhonderd procesdagen, maar uiteindelijk kreeg hij in 2017 levenslang voor misdaden tegen de menselijkheid en genocide. In 2021 werd dat vonnis definitief.Mladic toonde zelf nooit berouw voor zijn daden. "Ik heb enkel mijn volk en mijn land verdedigd", zei hij over zijn tijd in de oorlog. Daar zijn veel nationalistische Serviërs het nog steeds mee eens.Op scholen in Republika Srpska worden kinderen geleerd dat personen als Mladic en Karadzic helden zijn. Ook zijn in de Bosnisch-Servische stad Banja Luka en in Belgrado muurschilderingen te zien van Mladic. Maar veel Serviërs zijn het daar niet mee eens.Op een muurschildering in Belgrado staat Ratko Mladic afgebeeld. Naast hem is de tekst "alleen god en niemand anders" te lezen. Het hoofd van Mladic is met een rood kruis doorgekrast.Beeld: AFPGing al langere tijd slecht met gezondheidHet ging bij zijn arrestatie in 2011 al slecht met Mladics gezondheid. De afgelopen jaren is zijn gezondheid steeds verder achteruitgegaan, onder meer door meerdere beroertes. Zijn advocaten vroegen meermaals om zijn vrijlating, zoals afgelopen mei. Deze verzoeken werden niet ingewilligd.Ratko Mladic stierf donderdag in de gevangenis in Scheveningen. Hij werd 84 jaar.Lees meer over: