Bir yıldızın ölümü çoğunlukla gökyüzünde haftalar veya aylar boyunca parlayan bir süpernova olarak görülüyor. Ancak gökbilimciler bu kez patlamanın çok daha erken bir aşamasını, yıldızın ölümünü haber veren ilk X-ışını parlamalarından birini yakaladı.
Einstein Probe uzay teleskobu, 21 Mart 2026'da EP260321a adı verilen kısa süreli bir X-ışını parlaması tespit etti. Sinyalin yaklaşık 500 milyon ışık yılı uzaklıktaki bir galaksiden geldiğinin anlaşılması üzerine farklı ülkelerdeki teleskoplar bölgeyi izlemeye başladı. Takip gözlemleri, parlamanın daha sonra SN 2026gzf adı verilen bir süpernovanın başlangıcı olduğunu gösterdi.
Süpernova, bir yıldızın yaşamının sonunda meydana gelen çok güçlü patlamaya verilen ad. Büyük kütleli yıldızlar yakıtlarını tükettiğinde çekirdekleri çöker ve yıldızın dış katmanları uzaya savrulur. Bu patlamalar kısa süreliğine milyarlarca yıldız kadar parlak olabilir.
Yıldızın yüzeyine ulaşan şok
Araştırmacılara göre ilk X-ışını parlaması, gökbilimde “şok çıkışı” olarak adlandırılan olaydan kaynaklandı.
