vandaag, 20:37Vrouwen tussen 16 en 60 jaar lopen tijdens de Vierdaagse standaard 40 kilometer per dag. Voor mannen tussen de 18 en 50 jaar is dat 50 kilometer. Maar waar vrouwen mogen kiezen voor de langere afstand, kunnen mannen dat niet. Hoe zit dat eigenlijk? En waarom is de 50 kilometer voor vrouwen niet verplicht?Hoewel vrouwen ervoor mogen kiezen om 40 kilometer te lopen, kiest een toenemend aantal ervoor de 50 kilometer te lopen. In 2025 was het aandeel deelnemende vrouwen aan de 50 kilometer 19,1 procent, tegenover 17,7 procent een jaar eerder. Ook dit jaar is het percentage weer gestegen: 2080 vrouwen kiezen de langste afstand tijdens de Nijmeegse Vierdaagse. Dat komt neer op 19,9 procent van de 50 kilometer wandelaars. In totaal is dit jaar 43 procent van de deelnemers aan de Vierdaagse vrouw.Eerste vrouwDe Vierdaagse begon in 1909 als militaire mars voor mannen. In 1913 liep de eerste vrouw mee, maar die liep hem nog niet uit. "Dat gebeurde pas in 1919", vertelt marsleider Henny Sackers.Pas na de oorlog werd het officieel toegestaan voor vrouwen om mee te doen. Volgens Sackers mochten vrouwen op basis van fysieke verschillen toen maximaal 40 kilometer lopen. Onderzoeker Agnes Elling van het Mulier Instituut denkt dat er ook een sociaal-culturele reden was. Zij doet onder andere onderzoek naar inclusie, diversiteit en sportcultuur. "Sport is voor en door mannen uitgevonden." Er was zelfs een tijd dat voetbal en andere sporten verboden waren voor vrouwen. "Het zou gevaarlijk zijn voor de reproductieve functies", zegt Elling.Na de tweede feministische golf in de jaren zeventig kregen vrouwen de keuze: 40 of 50 kilometer. "Vanaf toen gingen er ook meer vrouwen meedoen", zegt Sackers. Iets waar hij nog plaatsvervangende schaamte bij voelt zijn de kledingvoorschriften uit die tijd. "Ze moesten lange rokken aan, tot over de knie."Fysiek verschilSteeds meer vrouwen kiezen nu dus voor de 50 kilometer, maar het is nooit tot een verplichting gekomen. Dat heeft alles te maken met het fysieke verschil tussen mannen en vrouwen. In 2019 deed Maria Hopman, fysioloog aan het Radboudumc, onderzoek naar dat verschil tijdens de Vierdaagse.Wat bleek: vrouwen die 40 kilometer lopen, leveren gemiddeld een even zware of zelfs zwaardere prestatie dan mannen die 50 kilometer lopen. "Mannen zijn anders gebouwd dan vrouwen. Mannen hebben meer spiermassa, een groter hart, grotere longen en zijn fysiek sterker. Daarom zijn sporten opgesplitst, anders zouden mannen altijd winnen", legt Hopman uit.In haar onderzoek is ze uitgegaan van gemiddelden, maar er zijn natuurlijk altijd uitzonderingen. "Sommige vrouwen zullen die 50 kilometer goed aankunnen. Het keuzesysteem is dus heel erg goed."Ook keuze voor mannenOnderzoeker Elling is het daar tot op zekere hoogte mee eens. Wat haar betreft zouden mannen ook de keuze moeten hebben. "Het gaat hier niet om een wedstrijd en de keuzemogelijkheid zou niets met gender te maken moeten hebben. Voor sommige mannen is 40 kilometer ook meer dan genoeg. Maakt dat de prestatie nu echt zoveel minder?"Wat Elling betreft is de huidige verdeling gebaseerd op oude aannames. Maar een keuzemogelijkheid voor mannen zit er wat marsleider Sackers betreft voorlopig niet in. De organisatie gaat namelijk uit van de gemiddelden. En volgens die gemiddelden zouden mannen juist bevoorrecht worden als zij de 40 kilometer lopen. "Ze lopen wat sneller, zijn eerder klaar en het kost ze minder moeite. Omgekeerd zou de keuzemogelijkheid dus niet eerlijk zijn."Of het in de toekomst gaat veranderen? "Je moet voortdurend kijken of je nog voldoet aan wat de samenleving van je verwacht", zegt Sackers. Hopman denkt niet dat de verplichting er ooit komt, omdat de fysieke verschillen ook niet zomaar veranderen. "Genderdiversiteit is wel een ding. Je moet nu kiezen tussen man en vrouw omdat de afstand daaraan is gekoppeld."Een deel van dit artikel verscheen eerder op gld.nl