‘Het enige wat we moeten beslissen is wat we met de tijd doen die ons gegeven is.” Dit is geen tegeltjeswijsheid of citaat van een Instagram-influencer. Deze woorden komen van Gandalf de Grijze, de tovenaar uit J.R.R. Tolkiens epos In de ban van de ring. Het zijn woorden die je ook wel van een geestelijk leider zou verwachten – maar daar komen we zo op.

Op 15 mei verscheen Magnifica Humanitas, de eerste encycliek van paus Leo XIV. Het onderwerp: hoe blijven we mens in het tijdperk van AI. Symbolisch genoeg ondertekende de paus het op de verjaardag van Rerum Novarum, de encycliek van Leo XIII waarmee de kerk 135 jaar geleden het sociale strijdperk betrad. Vandaag de dag tekent zich volgens Leo XIV een nieuwe strijd af.

In paragraaf 213 citeert de paus Gandalf: „Het is echter niet aan ons om alle stromingen van de wereld te beheersen, maar om te doen wat in ons vermogen ligt voor de redding van de jaren waarin wij leven, het kwaad in de velden uitroeiend die wij kennen, zodat zij die na ons komen een schone aarde hebben om te bewerken.”

Het is verleidelijk om dit weg te zetten als opsmuk. Kijk nou toch, de paus verpakt zijn boodschap in populaire cultuur. Hij haalt ook Picasso’s Guernica en Schindler’s List aan.