De prijzen zijn vooral hoog door de afsluiting van de Straat van Hormuz, die de mondiale aanvoer van ammoniak en ureum verstoort.

Boeren leggen nu al vast hoeveel kunstmest ze nodig hebben voor de oogst van 2027. Hoge prijzen kunnen ervoor zorgen dat ze minder gaan verbouwen. Er is geen sprake van een fysiek tekort, benadrukt de Commissie. Maar de economische druk is groot genoeg om de Europese voedselzekerheid in gevaar te brengen.

Het geld moet uit het bestaande EU-landbouwbudget komen. Waar mogelijk worden voorschotten verleend. Boeren die kunnen aantonen dat ze kunstmest efficiënt gebruiken, krijgen versneld toegang tot de steun. De Commissie maakt voor de zomer bekend hoeveel geld er precies vrijkomt.

Daarnaast onderzoekt de Commissie of er een tijdelijke uitzondering kan komen voor digestaat, een stikstof- en fosforrijk restproduct van biogasproductie waarop normaal strenge milieuregels van toepassing zijn. Een versoepeling zou boeren een goedkoper en duurzamer alternatief bieden.

De Commissie bekijkt of er strategische kunstmestvoorraden aangelegd moeten worden, vergelijkbaar met de oliereserves. En of lidstaten gezamenlijk kunstmest kunnen inkopen zoals eerder met gas gebeurde na de energiecrisis van 2022.