NOS Nieuwsvandaag, 04:00Aangepast vandaag, 04:24Vorige maand was wereldwijd niet alleen de warmste augustus sinds het begin van de metingen, samen met juli 2023 was het wereldwijd ook de warmste maand ooit gemeten.Dat meldt Copernicus, een programma van de Europese Commissie dat de aarde en het klimaat in de gaten houdt met onder meer satellieten.Ook in Europa sneuvelden records. De zomer van 2026 was in West-Europa warmer dan de zomer van 2003, het vorige record.Ook Nederland kampte met een recordwarme en -droge zomer, concludeerde(opent in nieuw venster) het KNMI eerder. Eind juni gold er voor het eerst code rood vanwege de hitte. De droogte leidde mede tot lage waterstanden in de rivieren. Dijken, landbouwgewassen en de natuur hadden eveneens te lijden.Opmerkelijke maandWereldwijd sneuvelen er veel meer warmterecords dan kouderecords. Dit illustreert dat de aarde opwarmt. De oorzaak hiervan is de toename van de hoeveelheid broeikasgassen in de lucht, vooral door het verbranden van steenkool, olie en gas. De opwarming loopt niet in een rechte lijn aangezien temperaturen variëren van maand tot maand.De gemiddelden schelen 0,01 graad, maar Copernicus houdt rekening met een foutmarge. Daarom worden de metingen als gelijk beschouwd:Afgelopen augustus was een uitschieter. Wereldwijd was het gemiddeld 1,65 graad Celsius warmer vergeleken het het klimaat van voor 1900, toen mensen nog niet grootschalig olie, steenkool en gas verbrandden.De stijging in temperatuur lijkt wellicht klein, maar het gaat om een gemiddelde van dag én nacht, en gezien over de hele aarde. Eerdere maanden van 2026 waren minder extreem."Augustus 2026 was een opmerkelijke maand in de wereldwijde klimaatmetingen", zegt Samantha Burgess van ECMWF, het Europese instituut in het Britse Reading dat verantwoordelijk voor weersvoorspellingen. "De observaties laten zien hoe klimaatverandering leidt tot extremen in de atmosfeer en oceaan."Copernicus merkt op dat ook het zeewater wereldwijd warm was. Deels doordat de bovenste laag van de zee opwarmt door klimaatverandering. Maar het heeft ook te maken met de krachtige El Niño die zich heeft ontwikkeld. Dit natuurlijke fenomeen leidt ertoe dat warm water zich verplaatst van west naar oost in de Stille Oceaan.Ook 2027 kan weer warm wordenHet is de verwachting dat de hevige El Niño(opent in nieuw venster) wereldwijd gaat leiden tot flink andere weerpatronen. Sommige regio's kampen met meer of juist minder orkanen dan normaal. Of zijn juist natter of droger. Die veranderingen kunnen leiden tot schade en slachtoffers.Doorgaans zijn de jaren na het ontwikkelen van een El Niño wereldwijd relatief warm. Het is daarom waarschijnlijk dat 2027 opnieuw wereldwijde records zal breken, bijvoorbeeld voor het warmste jaar.El Niño is een natuurlijk fenomeen. Hoewel er recent aanwijzingen(opent in nieuw venster) opdoken dat klimaatverandering zou kunnen leiden tot een heviger El Niño is het nog zeer onzeker of zo'n verband echt bestaat.Door de 1,5 graad CelsiusBijna alle landen ter wereld spraken in 2015 af in Parijs om de opwarming van de aarde te beperken tot ruim onder de 2 graden Celsius. En nog liever onder de 1,5 graad Celsius. Zeker dat laatste lijkt in de praktijk inmiddels onhaalbaar.Augustus was niet de eerste maand waarin de aarde meer dan 1,5 graad Celsius was opgewarmd ten opzichte van het pre-industriële tijdperk. In 2024 gebeurde dat zelfs over een heel jaar. Wetenschappers kijken echter over langere periodes om te kunnen vaststellen dat de aarde 1,5 graad warmer is.Inmiddels verwacht bijna iedereen dat dit gaat gebeuren, concludeerde(opent in nieuw venster) VN-agentschap UNEP onlangs nog weer. Mogelijk zelfs nog voor 2030.Warme en droge juni en juli samen heetste ooit gemeten in West-Europamaandag 10 augustus, 04:00Geen 'dertigers' meer op de weerkaart, de wisselvalligheid neemt het overzondag 16 augustus, 20:25Oceanen zijn extreem warm en dat kan ook later grote gevolgen hebbenmaandag 10 augustus, 19:59Recordaantal natuurbranden in Frankrijk, nog nooit zo'n grote oppervlakte verbrand eind julivrijdag 24 juli, 19:30