"Jullie kregen te maken met een strenge en onderdrukkende leefomgeving. Velen kregen te maken met geweld. Fysiek, mentaal, seksueel soms ook", zei de CDA-minister in een zaal met slachtoffers, familieleden, vrienden en nabestaanden in het Akoesticum in Ede.
Tienduizenden jongeren kregen hiermee te maken. Het precieze aantal is onbekend. Sterk bood de excuses aan namens de ministeries van Volksgezondheid en Justitie, Jeugdzorg Nederland en de Vereniging Nederlandse Gemeenten.
De impact van de misstanden werd duidelijk in twee rapporten van ervaringsdeskundige Jason Bhugwandass. Voor zijn eerste rapport sprak hij met 51 jongeren die hebben gezeten in ZIKOS-afdelingen, de zwaarste vorm van gesloten jeugdzorg.
Bhugwandass schetste het beeld van "een extreem repressief klimaat". Medewerkers straften de jongeren om hun psychiatrische klachten te beteugelen. Dat beeld werd later bevestigd in onderzoek van de inspectie.
Afgelopen zomer werd in vervolg op dat rapport nagegaan wat twee jaar later met de aanbevelingen was gedaan. Bhugwandass stelde dat alleen de aanbeveling om de ZIKOS-afdelingen te sluiten volledig was opgevolgd. De andere zes aanbevelingen, waaronder het maken van excuses, waren niet of slechts gedeeltelijk opgevolgd.
