Goedendag en welkom in dit liveblog. Hier houden wij je op de hoogte van het stikstofdebat, dat ook het laatste grote debat voor het reces is.

Kabinet wil koeiennorm en zonering

Duizenden boeren hard geraakt

PRO steunt plannen, maar wil geen afzwakking

0:01Afspelen knopKijk hier live mee naar Kamerdebat over ingrijpend stikstofpakketLiveblog9 minuten geledenPlannen kabinet voor PRO 'absolute minimum'Voor PRO is zijn de plannen van het kabinet "het absolute minimum". De partij wil het pakket een kans geven, maar onder twee voorwaarden. Er mag geen afzwakking plaatsvinden en als uit de doorrekening blijkt dat het niet genoeg is om de natuur te helpen wil PRO extra maatregelen. Bromet staat inmiddels al ruim een uur achter het spreekgestoelte. De rechtse oppositie vuurt de ene na de andere vraag af op het oppositie-Kamerlid.20 minuten geledenAanwezige boeren maken herrie op publieke tribuneHet is druk op de publieke tribune van de Tweede Kamer. Dat is wel vaker het geval, maar nu wordt er door de aanwezige boeren en boerensympathisanten af en toe gejoeld en geklapt. Dat mag niet, dus heeft Kamervoorzitter Wieke Paulusma al een aantal keer gewaarschuwd dat het stil moet blijven.Als er toch weer een opmerking van de tribune komt, is Paulusma het zat. "De mensen die zich niet kunnen beheersen, verzoek ik vriendelijk het debat ergens anders te volgens", zegt Paulusma tegen de gasten. "Ik wil dat alle Kamerleden zich hier op hun gemak voelen om vanuit hun eigen politieke overtuiging hun standpunten te vertellen."De volgende keer worden de Kamerbewaarders en de bodes ingezet om de overlastgevers van de tribune te halen, zo wordt gewaarschuwd.30 minuten geledenBromet en Keijzer botsen over rekenkundige ondergrensMona Keijzer (BBB) wil zo snel mogelijk een rekenkundige ondergrens van 1 mol invoeren. Projecten die minder uitstoten hebben dan geen vergunning meer nodig. Het kabinet wil ook zo'n grens invoeren, maar pas op termijn."Mevrouw Keijzer doet heel stoer. Maar het vorige kabinet heeft de rekenkundige ondergrens ook niet ingevoerd", zegt Bromet. PRO is niet tegen, maar vindt 1 september niet haalbaar. "De rekenkundige ondergrens is juridisch niet houdbaar als je er geen maatregelen tegenover zet. Dat is precies wat dit kabinet doet: maatregelen nemen en dan op termijn de grens invoeren", aldus Bromet.Eerdere berichten1 uur geleden2:11Afspelen knopIets meer dan twee koeien op een voetbalveld: dit is de koeiennormIn deze explainer leggen we je uit wat de koeiennorm inhoudt.1 uur geledenPRO had liever strengere koeiennorm gezienEen groot deel van de rechtse oppositie heeft moeite met de koeiennorm van 2,6 die het kabinet voor ogen heeft. De norm betekent, simpel uitgelegd, dat een boer 2,6 koe per hectare mag houden. JA21 vraagt aan Bromet of PRO per se vast wil houden aan deze norm."Als we zelf een plan hadden gemaakt hadden we een norm van 2,2 aangehouden. Wij vinden 2,6 te hoog", reageert Bromet. Volgens PRO helpt de maatregel de natuur die "ontzettend lijdt onder de zeer intensieve veehouderij".1 uur geledenChristenUnie hekelt 'starre houding' van PROPieter Grinwis (CU) wil van Kamerlid Laura Bromet weten hoeveel ruimte PRO ziet voor het verbeteren van het pakket. "Ik krijg het gevoel dat Klaver een soort dictaat oplegt aan de rest van de oppositie en het kabinet", zegt hij. Grinwis benadrukt dat het kabinet brede steun zoekt, op links en rechts, en dat dit door de houding van PRO onmogelijk wordt.Bromet is er klaar mee dat partijen het standpunt van PRO "dictatoriaal" noemen. PRO is best bereid de plannen te verbeteren, zegt ze.1 uur geledenSP: 'Ook verdienmodel voor kleine boeren'SP'er Sandra Beckerman kan een aantal onderdelen in het stikstofpakket steunen. Zoals meer investeren in de natuur en niet langer alle verantwoordelijkheid voor een lagere stikstofuitstoot bij boeren legt. "Maar een echte visie op de ideale landbouw ontbreekt", zegt Beckerman als kritiek. De SP snapt bijvoorbeeld niet dat ondernemers die extensief boeren worden geraakt in de plannen. "Ook kleine boeren moeten een verdienmodel hebben." Daarbij vindt de SP het kwalijk dat de luchtvaart, ook verantwoordelijk voor stikstofuitstoot, niet wordt genoemd in de plannen. Dit kabinet wil zelfs een nieuw vliegveld openen in Lelystad.1 uur geledenBeeld: ANPBoeren rijden de Tweede Kamer voorbij tijdens een kleine demonstratie tegen de stikstofplannen van het kabinet.1 uur geledenD66 vraagt BBB vergeefs om hulp bij uitvoering"Ik hoop dat u bereid bent om dit op een goede manier uit te voeren met elkaar. We hebben de BBB-bestuurders in de provincies nodig", zegt Anne-Marijke Podt (D66). Bij de vorige Provinciale Statenverkiezingen in 2023 werd de boerenpartij in één klap de grootste in alle provincies, waardoor de partij ook veel gedeputeerden levert.Het is een vergeefse poging. "Ik werk niet mee aan desastreus beleid. Totaal niet", antwoordt Van der Plas.1 uur geledenSGP wil dat BBB route over rechts mogelijk maaktAndré Flach (SGP) wil weten of de BBB samen met hem een route over rechts mogelijk wil maken. "Het kabinet wil een brede meerderheid voor de plannen. Dat lukt niet, want PRO, BBB en SGP in één kamp krijgen kan niet. Het kabinet moet dus kiezen. Maar dan moet u aangeven dat u beschikbaar bent", zegt hij tegen Van der Plas. "Of wordt het een route over links waar we allebei van griezelen?", aldus Flach.Van der Plas "moet daar niet aan denken". Ze noemt de eis van PRO, die geen afzwakking wil van de plannen "dictatoriaal gedrag en chantagepraktijken".1 uur geledenGeen trekkers meer naar Den HaagDe burgemeester van Den Haag heeft een noodbevel afgekondigd om de komst van trekkers te beperken. Het is niet toegestaan om met meer dan twintig tractoren of ander zwaar materieel actie te voeren bij de Koekamp in de stad. Een stoet van zo'n dertig trekkers vertrok woensdagochtend richting Den Haag om te demonstreren tegen de nieuwe stikstofplannen. Voor het Tweede Kamergebouw waren enkele tientallen demonstranten aanwezig.1 uur geledenVan der Plas verdedigt beleid kabinet-SchoofZoals verwacht keert de BBB zich fel tegen de plannen van het kabinet. "We gaan hier 20 miljard euro uitgeven om een plantje te redden. We zijn hier koekoek." Laura Bromet (PRO) gooit haar voor de voeten dat de BBB in het kabinet-Schoof niks voor elkaar heeft gekregen. De interruptie zorgt voor chagrijn bij Van der Plas, die trots is op het feit dat er in die periode geen boze boeren in de Kamer zijn geweest.2 uur geledenBeeld: Priscilla SlompTientallen boeren naar de Kamer gekomenBuiten bij een ingang van de Tweede Kamer staan zo'n tientallen boeren. Onder anderen Caroline van der Plas (BBB) en Mona Keijzer hebben zich tussen de boeren gemengd.2 uur geledenBeeld: Tweede Kamer/NU.nlDebat begint om half 2 en duurt de rest van de dagNog een kwartiertje tot het debat van start zal gaan. Als eerste spreker is straks Caroline van der Plas (BBB) aan de beurt. Zij is fel tegen de stikstofplannen van het kabinet. De BBB kwam in 2021 met één zetel in de Kamer als gevolg van de grote onvrede over de stikstofaanpak van kabinet-Rutte III. Het kabinet komt vanavond aan het woord, als alle Kamerleden hun bijdrage hebben gedaan.2 uur geledenStuk of twintig trekkers naar Den Haag gekomenZo'n twintig trekkers zijn deze ochtend uit protest naar Den Haag gereden. De boeren reden binnendoor, onder begeleiding van de politie. De trekkers mogen van de gemeente Den Haag op de Koekamp geparkeerd worden. Dat is een veldje, dichtbij het gebouw van de Tweede Kamer.Van een grootschalig protest is vandaag dus geen sprake.2 uur geledenPRO steunt plannen, maar wil geen afzwakkingDe linkse fusiepartij PRO heeft gisteren laten weten dat ze vindt dat het kabinet een "stap in de goede richting zet". Wel had PRO de plannen "graag nog ambitieuzer gezien". De partij noemt een verdere afzwakking van de plannen daarom "niet acceptabel".De coalitie van D66, VVD en CDA heeft in beide Kamer geen meerderheid. Het kabinet moet daarom op zoek naar steun bij de oppositie en kan in de senaat niet om PRO heen. Het alternatief is BBB, maar die partij is vanzelfsprekend fel tegen de plannen.2 uur geledenBeeld: ANPKabinet wil Nederland van stikstofslot halenLandbouwminister Jaimi van Essen (op de foto in het midden) presenteerde vrijdagmiddag een pakket maatregelen dat Nederland van het stikstofslot moet halen. Ook zijn collega's Vincent Karremans (Infrastructuur en Waterstaat, links op de foto) en Jo-Annes de Bat (Klimaat en Groene Groei, rechts op de foto) waren bij de presentatie aanwezig.Het kabinet wil de uitstoot drastisch verminderen. Elke sector heeft een eigen reductiedoel gekregen, maar vooral de landbouw wordt hard geraakt. Er komt bijvoorbeeld een koeiennorm en boeren die in een strook van 500 of 1.000 meter rondom de kwetsbaarste natuurgebieden boeren zullen moeten extensiveren, verplaatsen of stoppen.Lees meer over: