vandaag, 07:00Voor het eerst sinds Rusland vier jaar geleden Oekraïne binnenviel, heeft de Europese Unie officieel contact gezocht met het Kremlin. António Costa, voorzitter van de Europese Raad, hoopt dat Europa zo een plek aan tafel krijgt tijdens onderhandelingen over een einde aan de oorlog. Zit Rusland ook op deze handreiking te wachten?Na de Russische invasie in 2022 verbrak de EU alle diplomatieke contacten met Rusland. In de jaren sindsdien werd er wel onderhandeld, maar dat gebeurde op initiatief van de Amerikanen. De afgelopen weken veranderde de houding van de EU.Eind vorige maand sprak EU-buitenlandcommissaris Kaja Kallas al over de voorwaarden van een toekomstig akkoord. "We hebben stevig gediscussieerd over welke concessies Europa zou moeten vragen van Moskou en wat onze rode lijnen zijn." Ze benadrukte dat Europa nooit een neutrale onderhandelaar zal zijn tussen Oekraïne en Rusland, "omdat we aan de kant van Oekraïne staan".Ook de Oekraïense president Volodomyr Zelensky vraagt de EU om een actievere houding in het vredesproces. Na afloop van de G7-top deze week zei hij dat daar "eensgezind" is gesproken over "hoe we Poetin kunnen dwingen tot een dialoog over het stoppen van deze oorlog".Etterende wondRuslanddeskundige Helga Salemon, verbonden aan het Haags Centrum voor Strategische Studies (HCCS), tempert de verwachtingen. Zij ziet dat de Russische president Vladimir Poetin blijft vasthouden aan de struisvogelpolitiek van de afgelopen jaren. "Poetin heeft voor een etterende wond gezorgd met deze oorlog en hij doet er niets aan. Die wond ettert door en de problemen worden groter."Poetin weet dat hij de oorlog niet op het strijdveld kan winnen, zegt de analist. De strategie die hij in plaats daarvan hanteert: "Hij probeert ten eerste Trump om zijn vinger te winden. Ten tweede wil hij een wig drijven tussen de EU en de VS. Dat lukt aardig, want dankzij Trump hoeft hij daar niets voor te doen. En hij wil de EU ondermijnen. Kom dan als Europese Unie maar aan met de vraag: zullen we onderhandelen?"Aanval op MoskouDe veranderde houding van de EU komt op een moment dat Oekraïne de aanval kiest. In de grootste droneaanval op Rusland sinds het begin van de oorlog raakte Oekraïne gisteren een olieraffinaderij en meerdere woningen in Moskou. "Als Oekraïne brandt, zal ook Moskou branden", zei de Oekraïense president Volodomyr Zelensky op zijn Telegramkanaal.Inwoners van Moskou reageren geschrokken op de aanvallen: 0:27'Het was doodeng. Alles donderde'Volgens André Gerrits, hoogleraar internationale politiek aan de Universiteit Leiden, past Oekraïne met deze aanval dezelfde tactiek toe als Rusland. "Aan het front verandert nauwelijks iets, dus zijn beide partijen overgestapt naar het belagen van de tegenstander in het achterland."Oekraïne probeert op deze manier Rusland aan de onderhandelingstafel te dwingen, maar net als Salemon ziet Gerrits dit niet snel gebeuren. "Ik heb bij Poetin nog geen verandering van houding gezien."'Poetin denkt dat-ie kan winnen'De Russische president heeft nog niet van zich laten horen sinds de aanvallen op Moskou. Ook heeft hij nog niet gereageerd op de Europese toenaderingspoging. De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov reageerde gisteren wel op de Oekraïense aanval. Hij zei dat Oekraïne grootschalige tegenaanvallen kan verwachten.Volgens Salemon is zowel Poetins stilzwijgen als Lavrov's reactie een teken dat de Russische president nog niet voor rede vatbaar is. "Poetin denkt nog steeds dat-ie de oorlog kan winnen. Dus hij gaat door met wat hij al vier jaar doet, en wat niks oplevert: doormodderen. Je ziet wel dat hij binnen dat doormodderen escaleert, want hij zet steeds meer wapens in. En zolang hij door wil vechten, zijn onderhandelingen vrijwel uitgesloten."donderdag 28 mei, 07:19EU bereidt zich voor op onderhandelingen met Rusland, ondanks wantrouwenmaandag 11 mei, 14:52Poetin draagt EU-onderhandelaar voor vredesbesprekingen voor, Europa 'not amused'vandaag, 02:07EU verlengt sancties Rusland met een jaar, Zelensky vraagt meer steun zondag 24 mei, 14:47Europese leiders veroordelen grote Russische aanval: 'Verdere escalatie'