ΥΠΆΡΧΟΥΝ πρωτιές που σε κάνουν υπερήφανο. Και υπάρχουν πρωτιές που πρέπει να σε κάνουν να σταματήσεις και να αναρωτηθείς τι κάνεις λάθος.Η ΕΛΛΆΔΑ, για τρίτη συνεχόμενη χρονιά, κατατάσσεται ως η πιο σύνθετη χώρα στον κόσμο για τη λειτουργία μιας επιχείρησης.ΌΧΙ σε μια αποσπασματική έρευνα. Στον Global Business Complexity Index 2026 της TMF Group, ο οποίος αξιολογεί 292 διαφορετικούς δείκτες σε 81 δικαιοδοσίες που αντιπροσωπεύουν πάνω από το 90% της παγκόσμιας οικονομίας.ΠΡΏΤΗ η Ελλάδα. Δεύτερο το Μεξικό. Τρίτη η Βραζιλία. Και αυτό συμβαίνει για τρίτη συνεχόμενη χρονιά. Αν επρόκειτο για μία κακή επίδοση μιας χρονιάς, θα μπορούσαμε να τη θεωρήσουμε συγκυριακή. Όταν όμως επαναλαμβάνεται επί τρία χρόνια, παύει να είναι στατιστική παραφωνία. Γίνεται διαρθρωτικό πρόβλημα.ΚΑΙ ΤΟ ΣΗΜΑΝΤΙΚΌΤΕΡΟ είναι ότι η ίδια η έκθεση περιγράφει τι χαρακτηρίζει τις πιο σύνθετες οικονομίες: συχνές κανονιστικές αλλαγές, υψηλό διοικητικό βάρος και διαρκώς μεταβαλλόμενες ψηφιακές απαιτήσεις.Ο ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΊΑΣ έγινε διαχειριστής υποχρεώσεων. Ο άνθρωπος που το πρωί πρέπει να ανοίξει το κατάστημά του, να εξυπηρετήσει τον πελάτη, να πληρώσει προμηθευτές, μισθούς, ενοίκιο και ενέργεια, να διαχειριστεί το προσωπικό του και -αν του περισσέψει χρόνος- να σκεφτεί πώς θα αναπτύξει την επιχείρησή του, καλείται παράλληλα να παρακολουθεί μια συνεχώς διευρυνόμενη αλυσίδα υποχρεώσεων: myDATA. POS. IRIS. Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας. Ηλεκτρονική τιμολόγηση. Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής. Πάροχοι. Αναβαθμίσεις λογισμικού. Νέες προθεσμίες. Νέες τεχνικές προδιαγραφές. Νέες εγκύκλιοι.ΚΑΘΕΜΊΑ από αυτές τις μεταρρυθμίσεις μπορεί να έχει τη δική της λογική. Όταν όμως τις δεις όλες μαζί, αντιλαμβάνεσαι το πρόβλημα: η επιχείρηση δεν καλείται απλώς να λειτουργήσει. Καλείται συνεχώς να συμμορφώνεται. Και η συμμόρφωση έχει κόστος. Κόστος σε χρήμα. Κόστος σε εργατοώρες. Κόστος σε λογιστές, τεχνικούς, παρόχους και λογισμικό. Κυρίως όμως κόστος σε χρόνο και ενέργεια που αφαιρούνται από εκεί όπου πραγματικά παράγεται αξία: την πώληση, την επένδυση, την εξυπηρέτηση του πελάτη, την καινοτομία και τη δημιουργία θέσεων εργασίας.ΤΟ ΠΡΌΒΛΗΜΑ δεν είναι ότι ψηφιοποιηθήκαμε. Εδώ χρειάζεται να είμαστε δίκαιοι.Η ΕΛΛΆΔΑ έχει πραγματοποιήσει τα τελευταία χρόνια μια εντυπωσιακή πρόοδο στην ψηφιοποίηση του Δημοσίου. Πράγματα που πριν από λίγα χρόνια απαιτούσαν ουρές, φακέλους, σφραγίδες και επισκέψεις σε υπηρεσίες, σήμερα γίνονται ηλεκτρονικά.ΑΥΤΌ είναι πραγματική μεταρρύθμιση. Όμως ψηφιοποίηση δεν σημαίνει αυτομάτως και απλοποίηση. Μπορείς να καταργήσεις το χαρτί χωρίς να καταργήσεις τη γραφειοκρατία. Μπορείς ακόμη και να δημιουργήσεις ψηφιακή γραφειοκρατία. Και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μάς προειδοποιεί.ΤΟ ΠΡΌΒΛΗΜΑ δεν καταγράφεται μόνο από έναν ιδιωτικό διεθνή δείκτη.ΣΤΗΝ ΈΚΘΕΣΗ Χώρας 2026 για την Ελλάδα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναγνωρίζει την πρόοδο που έχει γίνει, αλλά σημειώνει ότι οι ελληνικές επιχειρήσεις εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν βαρύ κανονιστικό και διοικητικό φορτίο. Και υπάρχει ένα στοιχείο που δύσκολα μπορεί να προσπεράσει κανείς:TΟ 89% των ελληνικών επιχειρήσεων θεωρεί το κανονιστικό πλαίσιο εμπόδιο στις επενδύσεις, έναντι 69% στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Διαφορά είκοσι ποσοστιαίων μονάδων. Αυτό δεν είναι πλέον απλώς παράπονο των μικρομεσαίων. Είναι ζήτημα ανταγωνιστικότητας. Και η εικόνα συμπληρώνεται από το IMD World Competitiveness Ranking 2026, όπου η Ελλάδα βρίσκεται μόλις στην 50ή θέση μεταξύ 70 οικονομιών. Άρα τα διαφορετικά κομμάτια αρχίζουν να σχηματίζουν την ίδια εικόνα.Η ΧΏΡΑ προχωρά ψηφιακά, αλλά εξακολουθεί να δυσκολεύεται να δημιουργήσει ένα περιβάλλον απλό, σταθερό και προβλέψιμο για εκείνον που επιχειρεί.ΥΠΆΡΧΕΙ όμως και μια διάσταση που συχνά χάνεται στις γενικές συζητήσεις περί ανταγωνιστικότητας. Μία νέα υποχρέωση δεν κοστίζει το ίδιο σε όλους. Για τον μικρό, το ίδιο βάρος είναι βαρύτερο. Μια μεγάλη εταιρεία διαθέτει οικονομική διεύθυνση, λογιστήριο, νομικό τμήμα, HR και IT. Η μικρή επιχείρηση διαθέτει πολλές φορές… τον ίδιο τον επιχειρηματία. Γι’ αυτό και ένα σταθερό κόστος συμμόρφωσης €1.000 ή €2.000 τον χρόνο έχει εντελώς διαφορετική βαρύτητα για μια επιχείρηση εκατομμυρίων και διαφορετική για ένα μικρό κατάστημα.ΤΟ ΊΔΙΟ ισχύει για δέκα ώρες χαμένης εργασίας τον μήνα. Η πολυπλοκότητα λειτουργεί τελικά σαν ένας αόρατος φόρος. Και, όπως συμβαίνει συχνά με τους έμμεσους φόρους, επιβαρύνει αναλογικά περισσότερο τον μικρότερο.ΧΡΕΙΑΖΌΜΑΣΤΕ, λοιπόν, μια νέα συμφωνία κράτους και επιχειρηματικότητας. Να περάσουμε από το «digital by defaul» στο «simple by design». Κάθε νέα υποχρέωση που επιβάλλεται στις επιχειρήσεις πρέπει να συνοδεύεται από εκτίμηση κόστους συμμόρφωσης, ειδικά για τις πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις.ΚΆΘΕ νέα ψηφιακή διαδικασία πρέπει να περνά από ένα απλό τεστ: Τι καταργεί από όσα ίσχυαν πριν; Το Δημόσιο δεν πρέπει να ζητά από την επιχείρηση πληροφορία που ήδη διαθέτει άλλη δημόσια υπηρεσία. Οι νέες υποχρεώσεις πρέπει να συγκεντρώνονται σε συγκεκριμένες χρονικές περιόδους και όχι να εμφανίζονται διαρκώς μέσα στη χρονιά. Και για κάθε νέα σημαντική ψηφιακή μεταρρύθμιση πρέπει να υπάρχει πραγματική πιλοτική περίοδος προσαρμογής πριν ενεργοποιηθούν κυρώσεις και πρόστιμα.ΘΑ ΜΠΟΡΟΎΣΑΜΕ μάλιστα να κάνουμε κάτι ακόμη πιο συγκεκριμένο: να θέσουμε εθνικό στόχο μείωσης του διοικητικού και κανονιστικού κόστους των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και να δημοσιεύουμε κάθε χρόνο την πρόοδο. Ό,τι δεν μετριέται δύσκολα διορθώνεται. Γιατί η επόμενη μεγάλη μεταρρύθμιση που χρειάζεται η ελληνική οικονομία ίσως δεν είναι να προσθέσουμε κάτι καινούργιο. Ίσως είναι, επιτέλους, να αρχίσουμε να αφαιρούμε.* Ο Θοδωρής Καπράλος είναι πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Πειραιώς