vandaag, 07:00Al sinds de invoering van het Europese asiel- en migratiepact op 12 juni ligt de asielregistratie in Griekenland vrijwel stil. In kampen op het vasteland en op de eilanden zitten mensen opgesloten zonder dat hun asielaanvraag ooit is geregistreerd. Ook het online systeem van het ministerie, waarmee mensen op eigen houtje asiel kunnen aanvragen, werkt niet meer.Mensen die zich alsnog melden bij registratiekampen worden vaak niet toegelaten, en soms zelfs gearresteerd en vervolgd wegens "illegaal verblijf", aldus Lefteris Papagiannakis, voorzitter van de Griekse Vluchtelingenraad. Hij toont Nieuwsuur detentiekamp Amygdaleza, ten noorden van Athene. "Ze zitten opgesloten in een soort gevangenis, beheerd door de politie. Ook vrouwen en kinderen." Het is volgens hem "een tactiek" om mensen af te schrikken.Nieuwsuurverslaggever Saskia Dekkers bezocht de omgeving van zo'n detentiekamp met Papagiannakis:Asieladvocaat Minos Mouzourakis, van Refugee Support Aegean (RSA) bevestigt de beelden. Mensen die door de Griekse autoriteiten naar kampen worden gebracht voor screening, identificatie en asielregistratie, worden daar al wekenlang vastgehouden onder erbarmelijke omstandigheden. Detentie mag volgens Europese regels geen automatisme zijn, benadrukt hij: "Het gaat om het ontnemen van iemands vrijheid. Dat is een inbreuk op de mensenrechten."Volgens de VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR kwamen in de eerste vijf weken na de invoering van het pact 4200 migranten aan in Griekenland. Papagiannakis en Mouzourakis zeggen dat vrijwel niemand van hen is geregistreerd.Onderzoeker migratiebeleid Angeliki Dimitriadi noemt de gang van zaken opvallend: "Griekenland heeft bijna twee jaar de tijd gehad om zich op de invoering van het pact voor te bereiden. Ik denk dat het een indirecte manier is om een boodschap af te geven: dat Griekenland zijn afschrikkingspolitiek versterkt."BrandbriefDertien juridische hulporganisaties stuurden vorige week een brandbrief(opent in nieuw venster) naar de Griekse regering en naar een afgevaardigde van de Europese Commissie. Een reactie bleef nog uit.Het Griekse ministerie van Migratie en de vertegenwoordiging van de Europese Commissie in Athene reageerden niet op vragen van Nieuwsuur.Opvallend: de Europese Commissie oordeelde vorige week, in een eerste tussenevaluatie(opent in nieuw venster), positief over de eerste maatregelen die Griekenland nam bij de invoering van het pact.Asieladvocaat Mouzourakis weerspreekt dat de Commissie niet op de hoogte is: "Er zitten functionarissen van de Europese Commissie in Griekenland, wij hebben regelmatig contact met hen. De Commissie weet dus heel goed dat het systeem is vastgelopen, en heeft Griekenland al langer aangespoord de misstanden in de kampen op te lossen. Zonder resultaat. Dat de tussenevaluatie dan een ander beeld schetst, geeft te denken."De Europese Commissie zegt tegen Nieuwsuur dat het registreren van asielzoekers onder de bevoegdheid valt van lidstaten zelf. Onderzoeker Dimitriadi: "De harde Griekse aanpak is niet nieuw en past in een bredere Europese lijn: strenger beleid, meer terugkeer, minder asiel. Voor de Commissie is het een politieke keuze om deze Griekse regering te steunen."Papagiannakis en Mouzourakis zeggen dat de situatie op korte termijn onhoudbaar wordt. De detentiecentra raken vol met mensen in juridisch niemandsland: het is onduidelijk wie asiel krijgt en wie niet, terugkeer is daardoor onmogelijk, en onbeperkte opsluiting zonder duidelijke procedure kan evenmin standhouden.Asieladvocaat Mouzourakis verwacht dat migranten die via het vasteland Griekenland binnenkomen, zich straks niet meer melden bij de autoriteiten. "Als registratie niet alleen inefficiënt is, maar ook gevaarlijk, als je er je vrijheid mee riskeert en zelfs strafrechtelijke vervolging, dan gaan mensen op zoek naar andere routes, naar andere landen."donderdag 11 juni, 18:59EU-commissaris: asielprocedures verplaatsen buiten EU kan vanaf vrijdagdonderdag 4 juni, 20:49EU-landen bereiden zich voor op migratiepact: 'Laatste paar procent het moeilijkst'woensdag 3 juni, 22:25Van den Brink: akkoord met Italië over terugnemen asielzoekers uit Nederlanddinsdag 2 juni, 00:20'Terugkeerhubs' buiten EU dichterbij na akkoord Europarlement en EU-landen