Η έννοια της διαγενεακής δικαιοσύνης αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία στην Ευρωπαϊκή Ένωση και ιδιαίτερα στην Ελλάδα, καθώς οι σημερινές αποφάσεις για την ενέργεια, τη διαχείριση των φυσικών πόρων και την προστασία του περιβάλλοντος διαμορφώνουν τις συνθήκες ζωής των επόμενων γενεών.Η νέα Στρατηγική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη Διαγενεακή Δικαιοσύνη (2026) υπογραμμίζει ότι η οικονομική ανάπτυξη, η περιβαλλοντική προστασία και η κοινωνική συνοχή αποτελούν αλληλένδετους στόχους, οι οποίοι πρέπει να υπηρετούν τόσο τις σημερινές όσο και τις μελλοντικές γενιές.Η Ελλάδα βρίσκεται σε μια κρίσιμη περίοδο ενεργειακού μετασχηματισμού. Η σταδιακή απεξάρτηση από τον λιγνίτη, η ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, η βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας και η προώθηση της κυκλικής οικονομίας αποτελούν σημαντικά βήματα προς μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα. Ωστόσο, η μετάβαση αυτή πρέπει να πραγματοποιηθεί με τρόπο κοινωνικά δίκαιο, ώστε να μη δημιουργούνται νέες ανισότητες μεταξύ περιφερειών, κοινωνικών ομάδων ή γενεών.Τα υλικά αποτελούν βασικό παράγοντα της βιώσιμης ανάπτυξης. Η ορθολογική χρήση πρώτων υλών, η ανακύκλωση, η επαναχρησιμοποίηση προϊόντων και η αξιοποίηση δευτερογενών υλικών μειώνουν την εξάρτηση από φυσικούς πόρους και περιορίζουν τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις.Η κυκλική οικονομία δεν αποτελεί μόνο περιβαλλοντική επιλογή, αλλά και επένδυση στη διατήρηση των διαθέσιμων πόρων για τις επόμενες γενιές, ενισχύοντας παράλληλα την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας.Το περιβάλλον αποτελεί κοινό αγαθό και θεμέλιο της διαγενεακής δικαιοσύνης. Η κλιματική αλλαγή, οι δασικές πυρκαγιές, η λειψυδρία, η απώλεια βιοποικιλότητας και η θαλάσσια ρύπανση επηρεάζουν ήδη σημαντικά την Ελλάδα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει ότι η έγκαιρη δράση για την προστασία του κλίματος και της φύσης αποτρέπει τη μεταφορά υψηλού οικονομικού και κοινωνικού κόστους στις μελλοντικές γενιές, ενώ ταυτόχρονα βελτιώνει τη δημόσια υγεία, την ενεργειακή ασφάλεια και την ποιότητα ζωής των πολιτών σήμερα.Η ισορροπίαΗ διαγενεακή δικαιοσύνη προϋποθέτει ισορροπία ανάμεσα στην οικονομική ανάπτυξη και στη διατήρηση του φυσικού κεφαλαίου της χώρας. Οι επενδύσεις σε καθαρές μορφές ενέργειας, σε βιώσιμες μεταφορές, στην εξοικονόμηση ενέργειας και στην προστασία των οικοσυστημάτων δεν αποτελούν μόνο περιβαλλοντική πολιτική, αλλά και κοινωνική υποχρέωση απέναντι στις μελλοντικές γενιές. Αντίθετα, η καθυστέρηση στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής συνεπάγεται αυξημένο οικονομικό, κοινωνικό και περιβαλλοντικό κόστος, το οποίο θα επιβαρύνει κυρίως τους νέους και όσους δεν έχουν ακόμη γεννηθεί.Για την Ελλάδα η επίτευξη της διαγενεακής δικαιοσύνης απαιτεί ολοκληρωμένες δημόσιες πολιτικές που συνδυάζουν την ενεργειακή μετάβαση με την κοινωνική συνοχή, την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, τη βιώσιμη διαχείριση των φυσικών πόρων και τη συμμετοχή των πολιτών στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων. Παράλληλα η περιβαλλοντική εκπαίδευση, η ενίσχυση της έρευνας και η ανάπτυξη πράσινων δεξιοτήτων αποτελούν βασικές προϋποθέσεις ώστε οι νέες γενιές να διαμορφώσουν ένα πιο ανθεκτικό και βιώσιμο μέλλον.Συμπερασματικά η ενέργεια, τα υλικά και το περιβάλλον συνδέονται άμεσα με τη διαγενεακή δικαιοσύνη. Η Ελλάδα καλείται να αξιοποιήσει την πράσινη μετάβαση ως ευκαιρία για βιώσιμη ανάπτυξη, προστατεύοντας τους φυσικούς της πόρους και εξασφαλίζοντας ότι οι σημερινές επιλογές δεν θα περιορίσουν τις δυνατότητες των μελλοντικών γενεών. Η εφαρμογή των αρχών της διαγενεακής δικαιοσύνης μπορεί να αποτελέσει τη βάση για μια οικονομία περισσότερο ανταγωνιστική, μια κοινωνία περισσότερο δίκαιη και ένα περιβάλλον υγιές και ανθεκτικό για όλους.Προτάσεις πολιτικής για την ΕλλάδαΕνέργειαΔημιουργία «Ταμείου Διαγενεακής Ενέργειας»Έσοδα από: