Η αντίστροφη μέτρηση για την εκτόξευση του πρώτου από τους επτά μικροδορυφόρους που κατασκευάζει η Open Cosmos Aegean έχει ξεκινήσει. Πίσω όμως από το συγκεκριμένο ορόσημο βρίσκεται μια ευρύτερη προσπάθεια δημιουργίας παραγωγικής βάσης διαστημικής τεχνολογίας στην Ελλάδα, με εξαγωγικό προσανατολισμό και ενεργό συμμετοχή ελληνικών επιχειρήσεων.Στη συνέντευξή της στη «Ν», η διευθύνουσα σύμβουλος της Open Cosmos Aegean, Μαρία Καλαμά, εξηγεί γιατί η επένδυση της εταιρείας στην Παλλήνη δεν περιορίζεται στην υλοποίηση του ελληνικού προγράμματος μικροδορυφόρων, αλλά αποτελεί ήδη μέρος της διεθνούς παραγωγικής δραστηριότητας του ομίλου.Η κα. Καλαμά επισημαίνει ακόμη ότι το δεύτερο εθνικό πρόγραμμα διαστημικών τεχνολογιών θα πρέπει να δώσει πολύ μεγαλύτερη έμφαση στην επιχειρησιακή αξιοποίηση των υποδομών, με τη συμμετοχή των υπουργείων, των περιφερειών, της πολιτικής προστασίας και των αγροτικών και περιβαλλοντικών φορέων ήδη από τον καθορισμό των απαιτήσεων, καθώς και σε εφαρμογές διττής χρήσης που θα ενισχύσουν την εθνική ασφάλεια και άμυνα.Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι το πρόγραμμα θα πρέπει να καλύπτει όχι μόνο την ανάπτυξη και την εκτόξευση των δορυφόρων, αλλά και τη λειτουργία, τη συντήρηση, την ανανέωση των συστημάτων και τη διαρκή παραγωγή υπηρεσιών, ώστε η αρχική επένδυση να συνεχίσει να αποδίδει για τη χώρα, την οικονομία και την κοινωνία. Αποκαλύπτει ακόμη ότι η ελληνική μονάδα της Open Cosmos συμμετέχει ήδη σε διεθνείς αποστολές του ομίλου, ενώ στο τμήμα του προγράμματος που υλοποιεί η εταιρεία η εγχώρια συμμετοχή ξεπερνά το 70%, έναντι ελάχιστης απαίτησης 30%.Σε ποιο στάδιο βρίσκεται το έργο που έχετε αναλάβει στο πλαίσιο του Εθνικού Προγράμματος Μικροδορυφόρων; Πλέον, βαδίζουμε ολοταχώς προς τη φάση των εκτοξεύσεων των ελληνικών δορυφόρων που κατασκευάζουμε στις εγκαταστάσεις μας στην Παλλήνη και θα αποτελέσουν το σμήνος Hyperion GR. Η εκτόξευση του πρώτου δορυφόρου του σμήνους, κατηγορίας 100 κιλών, με δυνατότητα παγχρωματικής απεικόνισης ανάλυσης 90 εκατοστών, τεχνητή νοημοσύνη επί του δορυφόρου και διαδορυφορικές ζεύξεις, από την SpaceX, είναι προγραμματισμένη για αύριο (σημ: υπάρχει πάντα η περίπτωση η εκτόξευση να αναβληθεί λόγω καιρού) ενώ παράλληλα έχει ήδη εγκατασταθεί και παραδοθεί ο επίγειος σταθμός.Η Open Cosmos Aegean, θυγατρική της Open Cosmos με έδρα το Ηνωμένο Βασίλειο, έχει αναλάβει την ανάπτυξη, την κατασκευή, την εκτόξευση και τη λειτουργία των επτά από τους δεκατρείς μικροδορυφόρους του Εθνικού Προγράμματος, καθώς και την εγκατάσταση και λειτουργία επίγειου σταθμού στην Ελλάδα. Το έργο υλοποιείται από το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης σε συνεργασία με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA), με την υποστήριξη του Ελληνικού Κέντρου Διαστήματος και χρηματοδότηση από τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.Ποια είναι τα οφέλη του έργου; Ποιες υπηρεσίες θα προσφέρει και σε ποιους τομείς;Το σημαντικότερο όφελος είναι ότι η Ελλάδα αποκτά δικές της, μόνιμες δυνατότητες παρατήρησης της Γης και πρόσβασης σε κρίσιμα δεδομένα που μέχρι σήμερα έπρεπε είτε να αγοράζει, είτε να αναζητά από τρίτες πηγές. Αυτό σημαίνει μεγαλύτερη ταχύτητα, συχνότερη κάλυψη, καλύτερο έλεγχο των προτεραιοτήτων και μεγαλύτερη επιχειρησιακή ανθεκτικότητα σε περιόδους κρίσης.Το σμήνος Hyperion GR θα περιλαμβάνει δύο δορυφόρους πολύ υψηλής ανάλυσης για απεικόνιση υπομετρικής ευκρίνειας και πέντε δορυφόρους με πολυφασματικούς και υπερφασματικούς αισθητήρες, απεικόνιση SWIR, δέκτες Internet of Things και συστήματα αυτόματης αναγνώρισης πλοίων AIS. Όλοι οι δορυφόροι θα διαθέτουν διαδορυφορικές ζεύξεις και δυνατότητες επεξεργασίας δεδομένων με τεχνητή νοημοσύνη επί του δορυφόρου.Οι επτά ελληνικοί δορυφόροι θα ενταχθούν στο Open Constellation, το συνεργατικό δορυφορικό σμήνος της Open Cosmos, δίνοντας στην Ελλάδα πρόσβαση όχι μόνο στα δεδομένα των δικών της δορυφόρων, αλλά και σε μια ευρύτερη διεθνή υποδομή που διασφαλίζει συχνότερη κάλυψη, ταχύτερη διάθεση κρίσιμων πληροφοριών, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα και χαμηλότερο κόστος.Οι εφαρμογές καλύπτουν την πρόληψη και αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών, την παρακολούθηση πυρκαγιών και πλημμυρών, την προστασία του περιβάλλοντος, τη γεωργία και την υδατοκαλλιέργεια ακριβείας, τη θαλάσσια επιτήρηση και την αντιμετώπιση της ρύπανσης, τον πολεοδομικό σχεδιασμό, την παρακολούθηση υποδομών και την ταχύτερη αποτίμηση ζημιών.Εξίσου σημαντικό είναι ότι, μέσα από τις επενδύσεις σε υποδομές, τεχνολογία και ανθρώπινο δυναμικό, η Ελλάδα αποκτά μια μόνιμη παραγωγική βάση με εξαγωγικό προσανατολισμό.Η πρόκληση της διαστημικής βιομηχανίας στην ΕλλάδαΤι έχετε αποκομίσει από τη μέχρι σήμερα δραστηριοποίησή σας στην Ελλάδα; Ποιες είναι οι μεγαλύτερες προκλήσεις που συναντήσατε;Η εμπειρία μας στην Ελλάδα επιβεβαιώνει ότι η χώρα μας διαθέτει ανθρώπινο δυναμικό πολύ υψηλού επιπέδου και μια πραγματική διάθεση να δημιουργηθεί εδώ μια παραγωγική βάση διαστημικής τεχνολογίας. Μέσα σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα δημιουργήσαμε στην Παλλήνη εγκαταστάσεις στις οποίες μπορούν να πραγματοποιούνται ο σχεδιασμός, η συναρμολόγηση, η ολοκλήρωση, οι δοκιμές και η λειτουργία δορυφορικών συστημάτων, αρχική επένδυση συνολικού ύψους 18 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, συγκροτήσαμε μια ομάδα περίπου 30 μηχανικών και εξειδικευμένων επαγγελματιών, αρκετοί από τους οποίους επέστρεψαν στην Ελλάδα έπειτα από σημαντική διεθνή εμπειρία.Η μεγαλύτερη πρόκληση σ’ αυτή την προσπάθεια είναι να αναπτυχθεί με αντίστοιχη ταχύτητα ολόκληρο το οικοσύστημα. Η διαστημική βιομηχανία απαιτεί πιστοποιημένες διαδικασίες, πολύ αυστηρή διαχείριση ποιότητας, αξιόπιστη εφοδιαστική αλυσίδα και ικανότητα επαναλαμβανόμενης παραγωγής. Εμείς ανταποκρινόμαστε σ’ αυτή την πρόκληση κατασκευάζοντας εκατοντάδες δορυφόρους στις παραγωγικές μας μονάδες που περιλαμβάνουν και την Ελλάδα και το ίδιο πρέπει να κάνει το ελληνικό οικοσύστημα.Η Adamant Composites είναι ένα θετικό παράδειγμα ελληνικής εταιρείας που έχει επενδύσει συστηματικά σε αυτή την κατεύθυνση.Η δεύτερη πρόκληση είναι τα δεδομένα να περάσουν από το επίπεδο της τεχνολογικής δυνατότητας στην καθημερινή λειτουργία των δημόσιων υπηρεσιών και των επιχειρήσεων. Και, βεβαίως, χρειάζεται να διασφαλιστεί ο σταθερός και μακροπρόθεσμος ορίζοντας της πολιτικής στήριξη που έχει ήδη δοθεί στη διαστημική βιομηχανία.Το ελληνικό οικοσύστημα των μικροδορυφόρωνΒασικό ζητούμενο του προγράμματος, λοιπόν, είναι η ανάπτυξη εγχώριου οικοσυστήματος διαστημικών τεχνολογιών. Πώς μεταφράζεται αυτό στην πράξη;