Vrijdag maakte Reinier van Zutphen (66) bekend dat hij op 1 april stopt als Nationale Ombudsman. Zijn tweede termijn loopt op die datum af, dan is hij twaalf jaar voorvechter geweest van burgers die in de knel raken door overheidshandelen. In die periode heeft hij in brieven en onderzoeken verslag gedaan van zijn bevindingen. Wie de publicaties bekijkt , ziet zijn toon door de jaren heen steeds strenger worden. Tot aan de brief waarin hij vier onderzoeken naar het herstel van de schade door gaswinning in Groningen presenteert, vorige maand, en die uitloopt in de verzuchting: „Dit kan zo niet langer doorgaan.”
Munish Ramlal, Ombudsman Metropool Amsterdam, werkte al jaren bij het bureau van de Nationale Ombudsman toen oud-rechter Van Zutphen daar in 2015 aantrad. Hij zegt dat in veel rapporten van veel ombudsmannen dezelfde frasen terugkeren. ‘Oplossingsgericht’, ‘transparantie’, tekortschietend overheidsoptreden’, ‘ernstige zorgen’. „Op de buitenwacht kan dat een machteloze indruk maken. Maar de kracht van Van Zutphen zit in zijn bestuurlijke contacten en de gesprekken die hij achter de schermen voert om zijn kritiek om te zetten in oplossingen.”
Ramlal kan twee Nationale Ombudsmannen vergelijken omdat hij met beiden werkte – naast Van Zutphen met Alex Brenninkmeijer die van 2005 tot 2014 die positie bekleedde. Brenninkmeijer was de flamboyante denker die de publiciteit zocht en haalde met essayistische uitspraken, Van Zutphen meer de diplomaat die in de coulissen bestuurders bewerkt.
