Μοιάζει σχεδόν αντιφατικό. Η μεγαλύτερη διαταραχή στη διεθνή αγορά πετρελαίου εδώ και δεκαετίες, με τα Στενά του Ορμούζ ουσιαστικά εκτός λειτουργίας για περισσότερες από 100 ημέρες, μπορεί τελικά να λειτουργήσει ως επιταχυντής για… χαμηλότερες τιμές πετρελαίου.Το Brent μπορεί να εκτινάχθηκε πάνω από τα 120 δολάρια κατά τη διάρκεια της κρίσης, όμως σήμερα έχει επιστρέψει κοντά στα 74 δολάρια, έχοντας διαγράψει σχεδόν ολόκληρο το γεωπολιτικό premium που είχε δημιουργήσει ο πόλεμος ΗΠΑ – Ιράν.Και σύμφωνα με ολοένα περισσότερους αναλυτές, αυτή ίσως είναι μόνο η αρχή.Το σοκ που αλλάζει τις ισορροπίεςΗ προσωρινή επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ αποκαθιστά σταδιακά τη ναυσιπλοΐα, ακόμη και αν το χθεσινό πλήγμα σε εμπορικό πλοίο υπενθύμισε ότι ο κίνδυνος μόνο εξαφανισμένος δεν είναι.Περισσότερα από 20 δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν περίπου 35 εκατ. βαρέλια αργού έχουν ήδη διασχίσει το πέρασμα μετά τη συμφωνία Ουάσιγκτον – Τεχεράνης, ενώ οι ημερήσιες διελεύσεις αυξήθηκαν σε περίπου 70 πλοία, από μόλις έξι ημερησίως κατά το μεγαλύτερο διάστημα του πολέμου.Οι αγορές, όμως, κοιτούν πλέον πέρα από τη βραχυπρόθεσμη αποκλιμάκωση. Γιατί η κρίση αποκάλυψε κάτι πολύ βαθύτερο: πόσο ευάλωτη εξακολουθεί να παραμένει η παγκόσμια οικονομία απέναντι σε ένα και μόνο γεωγραφικό σημείο.Το μάθημα του 1973Η τελευταία φορά που ο κόσμος βρέθηκε μπροστά σε μία τόσο μεγάλη ενεργειακή ανατροπή ήταν το αραβικό πετρελαϊκό εμπάργκο του 1973. Τότε, η απάντηση των οικονομιών δεν ήταν να εγκαταλείψουν το πετρέλαιο από τη μία ημέρα στην άλλη. Ήταν να το χρησιμοποιούν πιο αποδοτικά, να διαφοροποιήσουν τις πηγές προμήθειας και να επενδύσουν στην ενεργειακή ασφάλεια.Από εκείνη την κρίση γεννήθηκαν οι στρατηγικές πετρελαϊκές εφεδρείες, δημιουργήθηκε ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA), επιβλήθηκαν αυστηρότερα πρότυπα κατανάλωσης καυσίμων και επιταχύνθηκε η ανάπτυξη νέων κοιτασμάτων.Σήμερα, αρκετοί αναλυτές βλέπουν αντίστοιχες εξελίξεις.Αυτή τη φορά υπάρχουν εναλλακτικέςΌπως εξηγεί στο Reuters ο Ρον Μπούσο, η διαφορά με τη δεκαετία του 1970 είναι ότι πλέον υπάρχουν ώριμες τεχνολογίες που μπορούν να περιορίσουν την εξάρτηση από το πετρέλαιο. Ηλεκτρικά αυτοκίνητα, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, πυρηνική ενέργεια, αποθήκευση ηλεκτρισμού και πολιτικές εξοικονόμησης ενέργειας βρίσκονται ήδη στο επίκεντρο των κυβερνητικών σχεδιασμών.Η Ασία, που εξαρτάται περισσότερο από το πετρέλαιο του Κόλπου, εξετάζει ήδη μεγαλύτερες στρατηγικές αποθήκες, επιτάχυνση επενδύσεων σε ΑΠΕ και πυρηνικά έργα, αλλά και διαφοροποίηση των ενεργειακών της προμηθειών.Η Ευρώπη, μετά το σοκ του ρωσικού φυσικού αερίου και τώρα του Ορμούζ, αποκτά ακόμη ένα ισχυρό κίνητρο για να μειώσει οριστικά την εξάρτησή της από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα.Βραχυπρόθεσμα, μια κρίση ανεβάζει τις τιμές. Μακροπρόθεσμα, όμως, μπορεί να περιορίσει τη ζήτηση. Και όταν αυτό συνδυαστεί με τη διαρκή αύξηση της παραγωγής από χώρες εκτός ΟΠΕΚ+, όπως οι ΗΠΑ, η Βραζιλία, η Γουιάνα και ο Καναδάς, αρκετοί επενδυτικοί οίκοι θεωρούν πιθανό ένα περιβάλλον υπερπροσφοράς μέσα στα επόμενα χρόνια.