vandaag, 09:48Kan de nieuwe hoogspanningsverbinding van 380 kV, die dwars door Fryslân komt, niet onder de grond? Of bijvoorbeeld in ieder geval bij een paar knelpunten op de route, zoals de Leeuwarder wijk Zuiderburen?Het zijn vragen die bij bijna alle door TenneT georganiseerde informatiebijeenkomsten naar voren komen.Volgens projectleider Alexander Visser is het geen optie. "Wanneer je zo'n leiding onder de grond brengt, gaat hij sneller stuk. Reparaties duren bovendien langer, en de aanleg is duurder dan met masten."Volgens TenneT heeft de techniek van hoogspanningsmasten en kabels boven de grond zichzelf bewezen.Bovendien zou een ondergrondse verbinding tien keer zo gevoelig zijn voor storingen, en drie keer zo duur in aanleg."De opgave van TenneT is een betrouwbaar elektriciteitsnet aanleggen tegen de laagste maatschappelijke kosten. Daar hoort het onder de grond brengen van een 380 kV-verbinding niet bij."'Het kan wel'Ingenieur Jan van der Tempel denkt daar anders over. In Warten staat hij achter in de tuin van zijn boerderij. Hij wijst in de richting van Leeuwarden. Daar zijn de masten van de huidige hoogspanningsverbinding te zien."Dat stuk langs Leeuwarden kun je prima onder de grond leggen", denkt hij. "Dat gesprek moeten we voeren met zijn allen."Van der Tempel is oprichter van het bedrijf Ampelmann. Daarmee is hij wereldwijd marktleider in stabiele loopbruggen voor de offshore-sector.Nieuwe methodeDe ondernemer uit Warten heeft met een ander bedrijf, DOT (Delft Offshore Turbine), een methode ontwikkeld om diep onder de grond boortunnels aan te leggen.Daar kunnen elektriciteitskabels of gasleidingen doorheen worden getrokken.Deze transitie is nog lang niet klaar, dus is het zaak om nu de goede dingen te doen.Het idee is in de basis vrij simpel. "We boren een buis waardoor we een kabel trekken. Net als in huis met een pijpje waar een elektriciteitskabel doorheen komt."Sok afrollenDe praktijk is een stuk ingewikkelder. "Zie het als het afrollen van een sok", lacht Van der Tempel. "Maar dan met staal en onder de grond."Zo werkt het systeem van Van der TempelDe ondernemer begrijpt de opgave die TenneT heeft. "Die verbinding, die moet er komen. En dat kan niet zonder dat er ook stukken boven de grond komen, of bij iemand in de achtertuin."Gesprek aangaanVan der Tempel wijst op het feit dat de nieuwe verbinding zeker vijftig tot honderd jaar mee moet."Deze transitie is nog lang niet klaar, dus is het zaak om nu de goede dingen te doen. Dat gesprek wil ik graag aangaan."Zorgen om uniek natuurgebied bij aanleg van zware hoogspanningsverbinding(opent in nieuw venster)Nieuwe 380 kV-masten trekken volle zaal: zorgen over hoogte, straling en woningwaarde(opent in nieuw venster)Friese bestuurders verbijsterd over uitkoopregeling voor omwonenden van hoogspanningskabel(opent in nieuw venster)