Kεφάλαια άνω των 250 εκατ. ευρώ αναμένεται να διοχετευτούν στο ελληνικό αμυντικό οικοσύστημα στα επόμενα χρόνια μέσω του ΕΛΚΑΚ, χωρίς να υπολογίζονται τα ποσά που περιλαμβάνονται στην ανακοίνωση του προγραμματικού ορίζοντα έργων έρευνας και ανάπτυξης του 2026, τα οποία είναι ακόμη υπό διαμόρφωση.«Είμαστε ενισχυτές του ελληνικού οικοσυστήματος αμυντικής καινοτομίας», επισημαίνει η διοίκηση του ΕΛΚΑΚ και ακολουθεί τη στρατηγική άλλων κρατών που έχουν αποφασίσει να ανοίξουν το δρόμο της χρηματοδότησης στην αμυντική τεχνολογία και πρωτοπορία, ενσωματώνοντας στο σύγχρονο πεδίο της μάχης πανεπιστήμια, ερευνητικούς φορείς, νεοφυείς, μικρομεσαίες επιχειρήσεις μαζί με τις Ένοπλες Δυνάμεις.Η Ελλάδα δαπανά το 3,2% του ΑΕΠ της σε άμυνα και η συνεισφορά της εγχώριας βιομηχανίας κυμαίνεται στο 0,7% του ΑΕΠ. Είναι στοίχημα λοιπόν η διεύρυνση του συγκεκριμένου ποσοστού και κυρίως η μεγέθυνση του επιχειρηματικού οικοσυστήματος που θα επιτευχθεί όχι μόνο με την εντατικοποίηση της δραστηριότητας των μεγάλων επιχειρήσεων του αμυντικού κλάδου αλλά και με την ενίσχυση και την ωρίμανση των νέων και μικρών επιχειρήσεων που μπορούν να αποτελέσουν πόλους ανάπτυξης του αμυντικού τεχνολογικού τομέα.Το κρίσιμο ερώτημα είναι κατά πόσο αυτή η προσπάθεια θα έχει διάρκεια, μακροπρόθεσμους στόχους, κατεύθυνση και συντονισμό στο πλαίσιο της ευρύτερης αμυντικής στρατηγικής της χώρας, μιας και η Άμυνα, Ασφάλεια και Ανθεκτικότητα απαιτούν προσήλωση στον αντικειμενικό σκοπό.Πόροι ΧρηματοδότησηςΜε αφορμή την ενημέρωση για το μέχρι τώρα έργο του, δύο χρόνια μετά τη δημιουργία του, η διοίκηση επεσήμανε πως οι πόροι χρηματοδότησης του ΕΛΚΑΚ περιλαμβάνουν κεφάλαια ύψους 90 εκατ. ευρώ με στόχο έργα Έρευνας και Ανάπτυξης, επιπλέον 14 εκατ. ευρώ που έχουν ήδη συμβασιοποιηθεί, 85 εκατ. ευρώ που προβλέπεται να καλύψουν την εθνική συμμετοχή σε ευρωπαϊκά ερευνητικά προγράμματα, 60 εκατ. ευρώ που στοχεύει το ΕΛΚΑΚ να συγκεντρώσει από τη συνεργασία του με τρίτους επενδυτές με στόχο τη συμμετοχή στο μετοχικό κεφάλαιο start up εταιρειών αμυντικής καινοτομίας.Σύμφωνα με εκτιμήσεις, η πρόβλεψη μόχλευσης των συγκεκριμένων κεφαλαίων εκτιμάται ότι θα αυξήσει κατά πολύ το αποτύπωμα του αντίκτυπου των χρηματοδοτήσεων του ΕΛΚΑΚ στην ελληνική οικονομία και το εγχώριο αμυντικό οικοσύστημα και υπολογίζεται ότι θα ξεπεράσει τα 450 εκατ. ευρώ.ΔραστηριότηταΤα στελέχη του Κέντρου επισημαίνουν πως «χρηματοδοτούμε έργα έρευνας και ανάπτυξης λύσεων αιχμής για λογαριασμό των εθνικών φορέων ασφαλείας της χώρας — των Ενόπλων Δυνάμεων, των Σωμάτων Ασφαλείας και της Πολιτικής Προστασίας. Επιταχύνουμε την ανάπτυξη του ελληνικού οικοσυστήματος — επιχειρήσεων παντός μεγέθους και ερευνητικές ομάδες των ΑΕΙ και των ΑΣΕΙ — μέσω ενισχυτικών, εκπαιδευτικών, ενημερωτικών αλλά και επενδυτικών πρωτοβουλιών. Αποστολή μας είναι να επιταχύνουμε την ανάπτυξη και υιοθέτηση καινοτόμων λύσεων και τεχνολογιών που ενισχύουν την ασφάλεια της Ελλάδας και, ταυτόχρονα, την οικονομική της ανάπτυξη.Η δραστηριότητα του Κέντρου περιλαμβάνει 12 άξονες δράσης Ενίσχυση Ανθεκτικότητας και Οργάνωση Ανθρώπινου Δυναμικού, Προστασία Κρίσιμων Υποδομών, Πλατφόρμες και Ολοκληρωμένα Συστήματα, Διαστημικά Συστήματα, Επιχειρησιακή Οργάνωση, Δόγματα και Τακτικές, Μη Επανδρωμένα Συστήματα και Αντιμετώπιση τους, Διοικητική Μέριμνα και Επιχειρησιακή Υποστήριξη, Συστήματα Πρόωσης και Ενέργειας, Πληροφορική, Επικοινωνία, Κυβερνοασφάλεια, Επίγνωση Περιβάλλοντος, Επιτήρηση, Στοχοποίηση, Όπλα και Πυρομαχικά, Αισθητήρες.ΠορείαAπό την έναρξη της επιχειρησιακής λειτουργίας του, το ΕΛΚΑΚ έχει ενεργοποιήσει κάθε μέρος του οικοσυστήματος σε εθνικά αναπτυξιακά έργα — Ένοπλες Δυνάμεις, Στρατιωτικές Σχολές, ερευνητικά κέντρα, ΑΕΙ και ιδιωτικές εταιρείες.To 2025 προκηρύχθηκαν 14 έργα (RFP και RFI). Τρία έργα ανάπτυξης καινοτομίας έχουν ήδη ολοκληρωθεί μέσα από τα εργαλεία του ΕΛΚΑΚ και κρίνονται έτοιμα για επιχειρησιακή ένταξη από τις Ένοπλες Δυνάμεις, αξιοποιώντας δυνατότητες του ΚΕΤΑΚ και της ΕΑΒ. Έξι αναπτυξιακά έργα βρίσκονται σε εξέλιξη, τρία νέα έργα Ε&Α εκκινούν εντός Ιουνίου.Το ΕΛΚΑΚ ενεργοποιεί για πρώτη φορά τη δυνατότητα επακόλουθης αναπτυξιακής δράσης τεχνολογικής λύσης φορέων που διακρίθηκαν σε σχετική δράση καινοτομίας (Innovation Challenge).Έως το τέλος του 2026 προβλέπεται να έχουν παραδοθεί συνολικά έξι συστήματα έτοιμα για επιχειρησιακή ένταξη στις Ένοπλες Δυνάμεις από τους οικονομικούς φορείς-αναδόχους των σχετικών έργων.Τα ΑΣΕΙ έχουν αναλάβει έξι ερευνητικά έργα για λογαριασμό του ΕΛΚΑΚ, συνολικού ύψους 1,3 εκατ. ευρώ, στο πλαίσιο των οποίων χρηματοδοτούνται δώδεκα διδακτορικά για την ενίσχυση της τεχνογνωσίας των Ενόπλων Δυνάμεων.Παράλληλα, ενισχύεται το ανθρώπινο δυναμικό των Ενόπλων Δυνάμεων, καθώς διεξάγεται για πρώτη φορά στη χώρα εντατικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα του MIT για τις Ένοπλες Δυνάμεις, σχετικά με τη θαλάσσια ρομποτική και τα αυτόνομα συστήματα.Η συνεργασία με την BPI-France εξασφαλίζει πρόσβαση του ελληνικού οικοσυστήματος στην ευρωπαϊκή επενδυτική πλατφόρμα, EuroQuity. Η πρωτοβουλία πλαισιώνει μια από τις πιο πετυχημένες δράσεις του ΕΛΚΑΚ έως σήμερα, το Pitch Arena, όπου άνω των 55 νέων επιχειρήσεων έχουν αναζητήσει >100 εκ. ευρώ εντός του 2026.Επίσης το ΕΛΚΑΚ ως το Εθνικό Σημείο Επαφής για το EDF, έχει υποστηρίξει τη συμμετοχή ελληνικών οντοτήτων στα αναπτυξιακά και ερευνητικά προγράμματα του EDF και υπολογίζεται ότι θα επιστρέψουν στη χώρα έως και τριπλάσια αξία σε σχέση με την εθνική συμμετοχή. Στο πλαίσιο του EDF WP 2025 έχουν υποβληθεί στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή 410 προτάσεις, 57 προτάσεις έχουν εγκριθεί για χρηματοδότηση, 34 είναι οι χρηματοδοτούμενες προτάσεις με ελληνική συμμετοχή.Σύμφωνα με τον πρόεδρο του διοικητικού συμβουλίου και Διευθύνοντα Σύμβουλο του ΕΛΚΑΚ, Παντελή Τζωρτζάκη, «σε δύο χρόνια, το ΕΛΚΑΚ απέδειξε ότι η ελληνική αμυντική καινοτομία μπορεί να κινηθεί με ταχύτητα, προσανατολισμό και μετρήσιμο αποτέλεσμα. Η αποστολή μας δεν είναι απλώς να χρηματοδοτούμε ιδέες, αλλά να δημιουργούμε τη διαδρομή μέσα από την οποία η τεχνολογία δοκιμάζεται, ωριμάζει και φτάνει εκεί όπου έχει πραγματική αξία: στις επιχειρησιακές ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων και στην ανάπτυξη μιας πιο ισχυρής, εξωστρεφούς αμυντικής βιομηχανικής βάσης».Στο πλαίσιο αυτό ο κ. Τζωρτζάκης προανήγγειλε την προετοιμασία διακρατικής αναπτυξιακής δράσης καινοτομίας μεταξύ του ΕΛΚΑΚ και της γαλλικής Agence de l’innovation de défense, με ορίζοντα εκκίνησης τις αρχές του 2027. Η δράση εξετάζεται να εστιάσει σε ολοκληρωμένα συστήματα αεράμυνας και ναυτικής άμυνας, καθώς και σε δυνατότητες multi-domain teaming.Ελληνικό οικοσύστημα Διττής ΧρήσηςΌπως λένε τα στελέχη του ΕΛΚΑΚ, «οι τεχνολογίες διττής χρήσης, αυτές που εξυπηρετούν ταυτόχρονα αμυντικές και πολιτικές ανάγκες, είναι ο πιο έξυπνος τρόπος να χτίσεις άμυνα σήμερα. Για το ΕΛΚΑΚ, είναι στρατηγική επιλογή. Τεχνητή νοημοσύνη, κυβερνοασφάλεια, προηγμένα υλικά, αυτόνομα συστήματα είναι κάποιοι από τους τομείς που αναπτύσσονται και στις δύο κατευθύνσεις ταυτόχρονα, με υψηλή ζήτηση, επενδυτικό ενδιαφέρον και σαφείς δυνατότητες κλιμάκωσης.Σύμφωνα με τα αποτελέσματα έρευνας του Κέντρου, το 76% των νεοφυών επιχειρήσεων του κλάδου ακολουθούν στρατηγική διττής χρήσης, το 71% αναφέρει την πρόσβαση σε κεφάλαια ως βασικό καταλύτη ανάπτυξης.Τα μεγαλύτερα εμπόδια που συναντούν οι νεοφυείς εταιρείες του κλάδου είναι η πολυπλοκότητα των διαδικασιών προμηθειών, η περιορισμένη πρόσβαση στον τελικό χρήστη, η περιορισμένη πρόσβαση σε μηχανισμούς δοκιμών. Ενώ το 84% των startups σχεδιάζει άντληση κεφαλαίων μέσα στο επόμενο δωδεκάμηνο, μόλις το 25% των VCs επενδύει ενεργά σήμερα.Το χάσμα αυτό είναι εντονότερο στο pre-seed και seed στάδιο, όπου οι startups χρειάζονται υπομονετικό κεφάλαιο, πρόσβαση σε στρατηγικές συνεργασίες και αξιόπιστα σήματα αγοράς για να περάσουν από την τεχνολογική ανάπτυξη στην κλιμάκωση. Ο πραγματικός ανασταλτικός παράγοντας δεν είναι η απουσία καινοτομίας, αλλά το λεγόμενο «Procurement Wall»: η έλλειψη σαφούς διαδρομής που να συνδέει την επιτυχή ανάπτυξη και επιχειρησιακή αξιολόγηση μιας λύσης με την επόμενη φάση προμήθειας ή εμπορικής αξιοποίησης.Η τεχνητή νοημοσύνη αναδεικνύεται σε πεδίο εθνικού ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος. Το 63% των startups που συμμετείχαν στην έρευνα αναπτύσσει λύσεις ΤΝ, ενώ το 49% θεωρεί ότι η Ελλάδα μπορεί να αποκτήσει σαφές ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στην άμυνα μέσα από την αξιοποίηση της ΤΝ. Ρομποτική και αυτόνομα συστήματα καταγράφονται επίσης ως τεχνολογίες υψηλού ενδιαφέροντος. Ο οδικός χάρτης του οικοσυστήματος μετατοπίζεται από επιμέρους λύσεις σε πλατφόρμες και ολοκληρωμένα συστήματα.Παρότι σήμερα η δραστηριότητα συγκεντρώνεται κυρίως σε μη επανδρωμένα συστήματα, C-UAS και αισθητήρες, η μεγαλύτερη αναμενόμενη μεταβολή εντοπίζεται στις πλατφόρμες και τα ολοκληρωμένα συστήματα, όπου η συμμετοχή των startups προβλέπεται να αυξηθεί κατά περίπου 20 ποσοστιαίες μονάδες. Η μετατόπιση αυτή δείχνει ότι το οικοσύστημα ωριμάζει από επιμέρους τεχνολογικές λύσεις προς συστήματα με μεγαλύτερη επιχειρησιακή, βιομηχανική και εξαγωγική αξία.