Οι μεγαλύτεροι ιδιοκτήτες πετρελαιοφόρων στον κόσμο προειδοποιούν για το ενδεχόμενο κατάρρευσης της αγοράς, μόλις λίγες εβδομάδες μετά τα κέρδη – ρεκόρ που κατέγραψε ο κλάδος στον απόηχο του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, σημειώνουν σε ρεπορτάζ τους οι Financial TimesΟι πλοιοκτήτες προετοιμάζονται για σημαντική πτώση των ναύλων που μπορούν να χρεώνουν για τη ναύλωση δεξαμενόπλοιων, σε περίπτωση που οι ΗΠΑ και το Ιράν καταλήξουν σε συμφωνία για την επαναλειτουργία του κρίσιμου θαλάσσιου περάσματος, από το οποίο διέρχεται συνήθως περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου.Ο έλεγχος του Ιράν στα Στενά από την έναρξη του πολέμου τον Φεβρουάριο έχει αποφέρει τεράστια κέρδη στον κλάδο, με τα κέρδη να εκτοξεύονται στα 36 δισ. δολάρια το πρώτο τρίμηνο, σύμφωνα με τη Clarksons, μία από τις μεγαλύτερες ναυλομεσιτικές εταιρείες παγκοσμίως. Το προηγούμενο τριμηνιαίο ρεκόρ των 26 δισ. δολαρίων είχε σημειωθεί το 2022.Ο κίνδυνος μιας απότομης ύφεσης έχει ενισχυθεί καθώς οι πλοιοκτήτες επένδυσαν μέρος των κερδών τους σε παραγγελίες νέων πλοίων, προκαλώντας φόβους για έναν ακόμη κύκλο άνθησης και κατάρρευσης, χαρακτηριστικό της ναυτιλιακής βιομηχανίας εδώ και δεκαετίες.Ο αριθμός των παραγγελιών για τα μεγαλύτερα πετρελαιοφόρα φέτος έχει ήδη ξεπεράσει το σύνολο οποιουδήποτε προηγούμενου έτους, σύμφωνα με την εταιρεία ναυτιλιακών δεδομένων AXSMarine.«Ο Alexander Saverys, διευθύνων σύμβουλος της CMB Tech, μίας από τις μεγαλύτερες εισηγμένες ναυτιλιακές εταιρείες αναφέρει. «Η αγορά έχει παραγγείλει, κατά τη γνώμη μου, υπερβολικά πολλά πλοία. Και αυτό αργά ή γρήγορα θα μας γυρίσει μπούμερανγκ».Οι ημερήσιοι ναύλοι έχουν ήδη υποχωρήσει από τα υψηλά επίπεδα των πρώτων εβδομάδων της σύγκρουσης, όταν το μέσο κόστος ναύλωσης ενός δεξαμενόπλοιου έφτασε τα 162.992 δολάρια την ημέρα. Για τα μεγαλύτερα πλοία, χωρητικότητας περίπου 2 εκατ. βαρελιών πετρελαίου, οι ημερήσιοι ναύλοι εκτοξεύθηκαν στα 386.685 δολάρια.Το κλείσιμο των Στενών προκάλεσε περισσότερα από 160 πετρελαιοφόρα εγκλωβισμένα στον Περσικό Κόλπο, περιορίζοντας τη διαθέσιμη προσφορά πλοίων και αυξάνοντας τους ναύλους παγκοσμίως.Παράλληλα, η επιλογή πολλών πλοιοκτητών να κατευθύνουν τα πλοία τους γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας, προκειμένου να αποφύγουν την Ερυθρά Θάλασσα και πιθανές επιθέσεις των Χούθι, επίσης ενίσχυσε τους ναύλους.Παρότι η κίνηση μέσω των Στενών παραμένει σχεδόν παγωμένη, οι μέσοι ημερήσιοι ναύλοι για τα μεγαλύτερα δεξαμενόπλοια έχουν υποχωρήσει πρόσφατα σε επίπεδα μεταξύ 55.000 και 95.000 δολαρίων, καθώς η αγορά προεξοφλεί πιθανή επαναλειτουργία του περάσματος. Ωστόσο, τα επίπεδα αυτά εξακολουθούν να είναι υψηλότερα από τον μέσο όρο των τελευταίων ετών, που κυμαινόταν μεταξύ 30.000 και 40.000 δολαρίων ημερησίως.«Πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί», δήλωσε ο Χάρης Βαφειάς στους FT: Έχουν γίνει πολλές επενδύσεις τόσο σε μεταχειρισμένα όσο και σε νεότευκτα πλοία.»Οι παραγγελίες δεξαμενόπλοιων φέτος κινούνται σε επίπεδα που αναμένεται να προσεγγίσουν το 2024, το οποίο ήταν η τρίτη πιο δραστήρια χρονιά από το 2000, σύμφωνα με την AXSMarine.Ο κλάδος των πετρελαιοφόρων θα είναι ένας από τους λίγους που ενδέχεται να ζημιωθούν εάν οι θαλάσσιες μεταφορές μέσω των Στενών επιστρέψουν στα προπολεμικά επίπεδα. Αντίθετα, το κλείσιμο της κρίσιμης αυτής οδού έχει εκτινάξει τις τιμές της ενέργειας, επιβαρύνοντας πολλούς άλλους κλάδους της οικονομίας.Κυρίαρχοι οι ΕλληνεςΗ βιομηχανία των πετρελαιοφόρων κυριαρχείται από Έλληνες πλοιοκτήτες, σημειώνουν οι FT, των οποίων ο ενεργός στόλος αποτιμάται στα 66,4 δισ. δολάρια -26 δισ. περισσότερα από τον αντίστοιχο κινεζικό στόλο- σύμφωνα με τη ναυτιλιακή εταιρεία τεχνολογίας Veson Nautical.Αν και η ναυτιλία είναι συνηθισμένη στους κύκλους άνθησης και ύφεσης, μια σειρά από παγκόσμια σοκ αυτή τη δεκαετία, όπως η πανδημία του κορωνοϊού και ο εμπορικός πόλεμος του Ντ. Τραμπ, έχουν αυξήσει ακόμη περισσότερο τη μεταβλητότητα των ναύλων.Ωστόσο, ορισμένα στελέχη υποστηρίζουν ότι οι φόβοι για νέα κατάρρευση είναι υπερβολικοί, καθώς το φετινό κύμα παραγγελιών ακολουθεί μια μακρά περίοδο ανεπαρκούς προσφοράς πλοίων.Η Μαρία Αγγελικούση, διευθύνουσα σύμβουλος της Angelicoussis Group, δήλωσε: «Κοιτάζοντας την αγορά των δεξαμενόπλοιων, ναι, υπήρξε μια αύξηση των παραγγελιών νέων πλοίων το τελευταίο διάστημα, αλλά αυτή ακολουθεί μια περίοδο έλλειψης διαθέσιμων πλοίων»Την ίδια άποψη συμμερίζεται και η Capital Maritime Group, η οποία ανήκει στον Ευάγγελο Μαρινάκη και έχει επίσης προχωρήσει σε μεγάλες παραγγελίες νέων πλοίων.Άλλοι παράγοντες του κλάδου εκτιμούν ότι ο πόλεμος θα επιφέρει μόνιμες αλλαγές στον τρόπο μεταφοράς του πετρελαίου παγκοσμίως, στηρίζοντας μακροπρόθεσμα τα επίπεδα των ναύλων. Μεταξύ αυτών των αλλαγών περιλαμβάνεται η χρήση διαδρομών λιγότερο εκτεθειμένων σε γεωπολιτικούς κινδύνους.Η Αγγελική Φράγκου, διευθύνουσα σύμβουλος της Navios Partners, δήλωσε στους Financial Times ότι οι «υπερβολικές παραγγελίες νέων πλοίων» θα ασκήσουν πιέσεις στους ναύλους, αλλά οι επιπτώσεις θα μετριαστούν από τις ανάγκες εθνικής ασφάλειας και τη διασφάλιση αξιόπιστων ενεργειακών αλυσίδων εφοδιασμού.